THE (INTERNATIONAL) NOISE CONSPIRACY
Κάποτε
ο σπουδαίος και τραγικά παραγνωρισμένος Phil Ochs (βλ. Υποβρύχιο #18) είχε
περιγράψει την ιδανική rock ‘n’ rollμπάντα σαν την ιδεατή
διασταύρωση του Elvisκαι του Che. Όταν ο DennixLyxzen σχημάτιζε τους NoiseConspiracy είχε στο μυαλό του τον GuyDeboard να τζαμάρει με τους Who, και τους Jam με μπροστάρη τον Noam Chomsky ως τη μόνη πιθανή εναλλακτική. Η αλήθεια βρίσκεται κάπου
στη μέση. Οι Σουηδοί πράγματι διαθέτουν ολοκληρωμένο πολιτικό στοχασμό
κινούμενο στις παρυφές του αναρχισμού. Είναι αιρετικοί, ακτιβιστές,
αθυρόστομοι, αισιόδοξοι, ουτοπιστές και ως τέτοιοι αποτελούν την ιδανική
συνέχεια στη νοητή γραμμή που ενώνει την έκρηξη του punkστα τέλη των 70s με τις πολιτικοποιημένες
μπάντες που έδρασαν υπογείως από τη δεκαετία του 80 μέχρι τις μέρες μας.
Ξεχωρίζουν όμως ακριβώς γιατί επενδύουν την ξεκάθαρη πολεμική τους πρακτική με
άφθονη σεξουαλικότητα. Απενοχοποιούν δηλαδή τη διονυσιακή συνεύρεση της
επαναστατικότητας και του στυλ, στα χνάρια του μεγάλου JoeStrummer, αποθεώνουν τις πολεμικές
δυνατότητες της ευχαρίστησης, και το ηχητικό αποτέλεσμα δεν απέχει πολύ απ’ το
να χαρακτηριστεί ως το ιδανικό soundtrackτης επανάστασης, σε μία εποχή
που είναι κάτι παραπάνω από επίκαιρη και αναγκαία. Η καταιγιστική συναυλία τους
το βράδυ της 4ης Σεπτεμβρίου σχεδόν μας έπεισε ότι είναι και
εφικτή...
(Η κουβέντα που ακολουθεί έγινε
πλησίον του συναυλιακού χώρου, με τον λαλίστατο μπασίστα της μπάντας, IngeJohanson)
The– μία συμβολική δόση γραμματικής για να φανεί ότι πρόκειται για κάτι παραπάνω από ένα συνηθισμένο rockgroup.
(International) – διεθνής και παγκόσμια όπως η ιδέα της Αντίστασης και του Αγώνα που πρεσβεύει η μπάντα αλλά ανήκει σε όλο τον κόσμο.
Noise– οι ήχοι που σε αντίθεση με την τυπική ποπ τραγουδοποιία χρησιμεύουν ως μέσο επίθεσης στη λειτουργία της μουσικής αποκλειστικά ως εμπορεύσιμο θέαμα.
Conspiracy– μία μυστική κοινωνία, ένας κύκλος αστικών τρομοκρατών, που έχουν ως στόχο να αμφισβητήσουν κάθε πτυχή της κραταιάς Κουλτούρας.
Inge, παρόλο που όπως οι ίδιοι έχετε
πει, “capitalismstoleyourvirginity”, συνεχίζετε ν’ απολαμβάνετε τη “συνουσία” μαζί του, εφόσον σας επιτρέπει
να προμοτάρετε τις ιδέες σας...
Αν υπάρχουν
εργαλεία και κανάλια που μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε μέσα σε αυτόν τον
απάνθρωπο μηχανισμό, γιατί να μην το κάνουμε; Σε κάθε περίπτωση θα προτιμούσα
να συνεχίσω να κάνω αυτό που κάνω τώρα full-time, ακριβώς γιατί μου δίνει τη
δυνατότητα να ταξιδέψω σε μέρη όπως η Ελλάδα και να μιλήσω με ανθρώπους όπως
εσύ για το πως βλέπω τον κόσμο, απ’ το να δουλεύω σ’ ένα εργοστάσιο. Υπογράψαμε
σε πολυεθνική γιατί σκεφτήκαμε ότι θα ήταν ενδιαφέρον να δούμε πόσο ψηλά σε
αυτά τα κανάλια μπορεί να κινηθεί μια πολιτικοποιημένη μπάντα. Πολλές από τις
αγαπημένες μου πολιτικοποιημένες μπάντες κυκλοφορούσαν τη μουσική τους για
λογαριασμό πολυεθνικών, όπως οι Clash, οι PublicEnemy, οι RageAgainsttheMachine. Όλοι αυτοί δεν έχασαν ούτε
στιγμή το πολιτικό τους στίγμα.
Ο IanMacKayeτων Fugazi(σ.σ. ίσως η μοναδική μπάντα στην ιστορία που ο χαρακτηρισμός “ανεξάρτητη”
μπορεί να της αποδοθεί ολοκληρωτικά) είπε ότι ακόμη κι αν μία πολυεθνική του
εξασφάλιζε πλήρη καλλιτεχνική ελευθερία, δε θα υπέγραφε, γιατί η ίδια η κίνηση
θα αλλοίωνε το μήνυμά του.
Είναι
πολύ ενδιαφέρουσα άποψη. Πρέπει όμως να καταλάβεις ότι ο Ian πλέον δε χρείαζεται να υπογράψει σε καμία μεγάλη
εταιρία. Σέβομαι απεριόριστα labelsόπως η Dischordκαι η AlternativeTentacles (DeadKennedys), που κατάφεραν να παραμείνουν ανεξάρτητες για
δεκαετίες. Δεν είναι όμως αυτό που εμείς θέλουμε να κάνουμε. Στόχος μας δεν
είναι να διατηρήσουμε κάποια punkcredibility. Άλλωστε αν το σκεφτείς και ο Ianκαι ο JelloBiafraείναι τρόπον τινά μικροί
καπιταλιστές εφόσον βγάζουν πολλά χρήματα από τη δουλειά άλλων, εστώ κι αν
είμαι σίγουρος ότι τους ανταμείβουν γι’ αυτό. Τώρα έχουμε την ευκαιρία να
κάνουμε κάτι πιο μεγάλο, πιο μαζικό. Λατρεύω τη D.I.Y. κουλτούρα, μέσα σε αυτή μεγάλωσα άλλωστε και σ’ αυτή νιώθω σαν το σπίτι
μου, σε αυτήν κινούνται όλοι μου οι φίλοι. Όταν ξεκινήσαμε δεν είχαμε τη
φιλοδοξία να γίνουμε μεγάλη rock μπάντα. Έγινε όμως και δε μπορώ
να κάνω κάτι γι’ αυτό.
Στο “CapitalismStoleMyVirginity” τραγουδάτε ότι στόχος
είναι να καταστρέψετε την κουλτούρα που μισείτε. Μέσω της μουσικής σας όμως αν
μη τι άλλο εξυμνείτε τη συνολική κουλτούρα του rock ‘n’ roll...
Πρέπει
να ξεκαθαρίσω κάτι. Λατρεύουμε την ποπ κουλτούρα. Αυτό είναι προφανές όταν
είμαστε στη σκηνή, οπότε και κάνουμε διάφορες rock ‘n’ roll φιγούρες, φοράμε ίδια κοστούμια... Πάντα ένιωθα συνεπαρμένος με μπάντες
που είχαν κάτι παραπάνω από απλά καλή μουσική, όπως οι Beatles που φορούσαν κοστούμια ή ο JohnnyRotten που ζωγράφιζε στις μπλούζες του
τη σβάστικά ή τη σταύρωση για να προκαλέσει ή ο JimiHendrixπου έκαιγε την κιθάρα του επί
σκηνής. Τέτοιοι άνθρωποι μας έχουν εμπνεύσει. Χρησιμοποιούμε τα μέσα της ποπ
κουλτούρας. Η μουσική είναι ένα αγαθό όπως όλα, απολύτως καταναλώσιμο.
Ο WayneCoyneτων FlamingLipsείπε πρόσφατα ότι δεν έχει
κανένα πρόβλημα με τον καπιταλισμό, εννοώντας ότι του αρέσουν τα όμορφα ρούχα
και αυτοκίνητα, αρκεί να μη χρειαστεί να δολοφονήσει κάποιον για να τα
αποκτήσει.
Οι
άνθρωποι πάντα μπερδεύουν τον καπιταλισμό με τη δυνατότητα ν’ αγοράζεις κάτι
που σου αρέσει. Ο καπιταλισμός όμως είναι μία διαδικασία εκμετάλλευσης, πολύ
συστηματοποιημένη, μεταξύ των κατόχων των μέσων παραγωγής και αυτών που
εργάζονται σ’ αυτά. Δεν είναι απλά μία σατανική ιδεολογία. Είναι κάτι τελείως
μηχανικό. Ο σοσιαλισμός ως σύστημα είναι μακράν πιο λογικός. Κι εμένα μου
αρέσει ν’ αγοράζω πράγματα. Αυτό όμως δεν είναι καπιταλισμός. Είναι
καταναλωτισμός.
Κάποιοι υποστηρίζουν ότι μετά
την παταγώδη αποτυχία του λεγόμενου υπαρκτού σοσιαλισμού, όποιος συνεχίζει να
πιστεύει σε τέτοιου τύπου κοινωνικά μοντέλα είναι το λιγότερο αφελής.
Ο
καπιταλισμός είναι ένα νέο φαινόμενο. Ως σύστημα υφίσταται πολύ λίγο αν το
εξετάσεις σε όλο το χρονικό φάσμα της ανθρώπινης ιστορίας. Κι αν κάτι έχει
αποδείξει η ιστορία είναι ότι κανένα σύστημα δε μπορεί να επικρατήσει για
πάντα. Επειδή ο καπιταλισμός στα συγκριτικά λίγα χρόνια της ύπαρξής του
επιταχύνθηκε τόσο πολύ δε σημαίνει ότι είναι το τέλος της Ιστορίας. Αυτό που
αναφέρεις το λένε άνθρωποι που θέλουν να έχουν μία δικαιολογία για να
συνεχίσουν να επωφελούνται από τη δυστυχία των άλλων. Αυτό που εμείς τραγουδάμε
στο “CommunistMoon” δεν έχει καμία σχέση με τα σταλινικά καθεστώτα που της
Α. Ευρώπης. Μιλάμε για την ιδέα μίας κοινωνίας χωρίς ταξικές διακρίσεις, που θα προσφέρει στους
πάντες ικανοποιητικές συνθήκες διαβίωσης, κάτι που προφανώς δεν επιτυγχάνεται μέσω
του καπιταλισμού.
Όταν μιλήσαμε τρία χρόνια πριν
συμφωνήσαμε ότι η παγκόσμια κατάσταση δεν ήταν η καλύτερη δυνατή. Σήμερα,
παρόλο που ο κόσμος μοιάζει ν’ αφυπνίζεται και ν’ αντιδρά όλο και περισσότερο,
βλέπουμε ότι είναι αδύναμος να σταματήσει διάφορες φασιστικές πρακτικές. Δεν το
βρίσκεις απογοητευτικό;
Πολλές
φορές νιώθω έτσι. Τότε ήταν η περίοδος των πρώτων μεγάλων διαδηλώσεων, ο κόσμος
έβγαινε στους δρόμους μαζικά μετά από χρόνια. Άνθρωποι διαδήλωναν ενωμένοι,
ασχέτως οργανώσεων και πολιτικής σκέψης, όχι τόσο ενάντια σε μία συγκεκριμένη
κυβέρνηση ή εταιρία. Αντιδρούσαν στο σύστημα εν γένει. Έχω την αίσθηση ότι
πολύς κόσμος αρχίζει να χάνει την πίστη του, βλέποντας ότι η αντίδραση δε
μπόρεσε π.χ. να σταματήσει την εισβολή στο Ιράκ. Υπάρχουν στιγμές που κι εγώ
αναρωτιέμαι αν έχουν νόημα όλ’ αυτά. Είναι σημαντικό όμως να μην
εγκαταλείψουμε. Να παραμείνουμε αισιόδοξοι.
Παλιότερα μου είχες περιγράψει
την Ε.U. ως EgoisticUtopia. Ορισμένοι
υποστηρίζουν ότι η ύπαρξή της είναι απαραίτητη, για ν’ αποτελέσει το αντίπαλο
δέος στην ιμπεριαλιστική πρακτική των Αμερικανών.
Αυτό
που υπάρχει στην Ευρώπη είναι μία νεοφιλελεύθερη δικτατορία. Όλες οι χώρες
πρέπει να συμμορφώνονται με μία κεντρική Αρχή. Είναι ο παράδεισος των ήδη προνομιούχων.
Και γίνεται όλο και πιο απάνθρωπη, όπως δείχνουν οι νέες πολιτικές αντιμετώπισης
των μεταναστών. Το να αφαιρείς ουσιαστικά την εξουσία ενός κράτους από την
κυβέρνησή του και να τη μεταφέρεις σε μία Αρχή δεν είναι και πολύ δημοκρατικό. Και
όσον αφορά την παγκόσμια ισορροπία δυνάμεων, είναι δυνατόν να το πιστέψει
κανείς; Οι έστω και λόγω συμφέροντος αντιδράσεις των Ευρωπαίων στον πόλεμο του
Ιράκ απέτρεψαν τον Bush;
Πως σχολιάζεις την άποψη των
υποστηρικτών αυτής της επέμβασης που τη δέχτηκαν για να πάψουν τα απάνθρωπα
καθεστώτα που επικρατούν στη Μ. Ανατολή γενικότερα;
Δε
χρειάζεται να τη σχολιάσω! Οι Αμερικάνοι άφησαν τη χώρα σε χαοτική κατάσταση! Ποτέ
δε νοιάστηκαν για το λαό του Ιράκ. Αμφιβάλλω αν θα έκαναν κάτι αν το βασικό
προιόν του Ιράκ ήταν οι μπανάνες! Πάντως κανένας νοήμων άνθρωπος δεν πίστεψε
αυτά τα περί “όπλων μαζικής καταστροφής”. Μερικές φορές αναρωτιέμαι αν ο GeorgeW. Bush το έχει πάρει πολύ προσωπικά,
αν θέλει να μοιάσει στον πατέρα του που έκανε τα ίδια.
Σ’ έχει ενοχλήσει ποτέ που το
πρώτο πράγμα που θα σκεφτεί κανείς ακούγοντας το όνομά σας είναι η πολιτική σας
υπόσταση; Έχεις νιώσει ότι αυτό βάζει τη μουσική σας σε δεύτερη μοίρα;
Ως
μπάντα είμαστε στην κορυφαία, μέχρι τώρα, στιγμή μας. Όταν ανεβαίνουμε στη
σκηνή και υπάρχει αυτή η αλληλεπίδραση μεταξύ μας, νιώθω τρομερή ενέργεια μέσα
μου. Υπάρχουν τόσα πολλά πράγματα που μπορεί να σου αρέσουν ή όχι σε αυτή τη
μπάντα. Τα κοστούμια μας, η rock ‘n’ roll κινησιολογία, η πολιτική, τα
μανιφέστα, τα πιασάρικα τραγούδια μας, η σεξουαλική πρόκληση της μουσικής
μας... Αν σε κάποιον δεν αρέσουν όλα, είναι ΟΚ.
Πιστεύεις ότι αν δεν ήσασταν
πολιτικοποιημένη μπάντα θα ακουγόσασταν διαφορετικά;
Αυτό
που λέω εγώ είναι ότι πολλές φορές η πολιτικοποιημένη μουσική είναι κακή
μουσική. Η καλή μουσική όμως τείνει σχεδόν πάντα να γίνει πολιτικοποιημένη.
Ισχυρίζεστε ότι είστε κολεκτίβα.
Ποιος είναι ο ορισμός της στο δικό σου μυαλό; Και πόσο εύκολο θεωρείς για μία
κολεκτίβα να επιβιώσει στη σημερινή εποχή της ατομικότητας;
Είμαστε
κατά της εξατομίκευσης. Γράφουμε όλοι μαζί τα τραγούδια, δεν υπάρχει ο frontmanκαι η back-up μπάντα όπως συνήθως. Όλοι πληρωνόμαστε το ίδιο κι έχουμε
τα ίδια δικαιώματα. Το ότι στις συναυλίες ντυνόμαστε με τα ίδια ρούχα, αν και
συμβολικό, τονίζει ακριβώς αυτό. Μία κολεκτίβα δεν είναι κάτι που έχει
συγκεκριμένη δομή. Είναι μία ομάδα φίλων που δημιουργούν μαζί. Αυτό πρέπει να
κάνουμε όλοι μας. Να έρθουμε πιο κοντα με τα αγαπημένα μας πρόσωπα. Μόνο έτσι
θα είμαστε ευτυχισμένοι.
Εξακολουθείς να πιστεύεις ότι η
πάλη ενάντια στο υπάρχον σύστημα είναι από μόνη της πιο σημαντική από μία
εμπεριστατωμένη πρόταση για το μέλλον;
Ξέρω
τις δυνατότητες του εαυτού μου, ότι ποτέ δε θα μπορούσα να κάνω μία ανάλυση
τόσο ενδελεχή όπως ο Chomsky. Δεν είμαι πολιτικός, ούτε ακαδημαϊκός
και φυσικά ούτε φιλόσοφος. Είμαι ένας μουσικός και εκφράζω τα πιστεύω μου. Δε
θεωρώ ότι τα λεγόμενά μου είναι τόσο βαρυσήμαντα. Υπάρχουν στοχαστές που αξίζει
να προσέχει κανείς.
Γνωρίζω όμως τι δε μου αρέσει, όπως και πολύς
κόσμος, κι ότι πρέπει ν’ αντιδράσω. Η καθαρότητα της πολιτικής σκέψης είναι
κάτι ξεπερασμένο. Είμαι βέβαιος ότι κι ο ίδιος ο Marx αν ζούσε σήμερα θ’ αντιμετώπιζε κάποιες εσωτερικής φύσεως πολιτικές
κρίσεις. Εξάλλου θεωρώ πολύ σημαντικότερο να συμμετάσχω σε μία ακτιβιστική
οικολογική κίνηση για παράδειγμα, από το να κάθομαι να φιλοσοφώ το μέλλον.
Οι NoiseConspiracy μοιάζουν σαν ένας
ακόμη κρίκος στην πλούσια αλυσίδα των πολιτικοποιημένων καλλιτεχνών, σαν τη
φυσική συνέχεια των MC5, των DeadKennedys και τόσων άλλων.
Υπάρχουν κάποιοι συγκεκριμένοι που σ’ έχουν επηρεάσει ως μουσικό αλλά και ως
άνθρωπο;
Καθαρά
από μουσική πλευρά ο αγαπημένος μου μπασίστας είναι των BlackSabbath. Το να σου αναφέρω όμως μουσικούς που διαμόρφωσαν την
προσωπικότητά μου είναι λίγο δύσκολο. Είναι τόσοι πολλοί. Και πρέπει να καταλάβεις
ότι πέρασα την εφηβεία μου σε μία εποχή που δεν υπήρχε η εύκολη πρόσβαση στη
μουσική που υπάρχει σήμερα. Κάθε δίσκος που αποκτούσα γινόταν κομμάτι του
εαυτού μου. Μπορώ να πω ότι η μουσική μ’ έχει κάνει τον άνθρωπο που είμαι, έχει
διαμορφώσει τη θεώρησή μου για τον κόσμο, την πολιτική, τον έρωτα και τις
ανθρώπινες σχέσεις.
Πες μου ειλικρινά, πιστεύεις ότι
η μουσική μπορεί να αλλάξει τον κόσμο;
Όχι
βέβαια. Μπορεί ν’ αλλάξει όμως τους ανθρώπους, όπως συνέβη και σε μένα μέσα από
την επαφή μου με το punkrock. Και ίσως έτσι να ξεκινήσει ένα πολύ όμορφο domino. Το domino της αλλαγής...
